|
|
Onder de titel 'Sleutel tot Licht' heeft de BPH in 2009-2010 haar getijdenboeken ontsloten, middels een tentoonstelling, boek en een uitgebreide web-presentatie. De webpresentatie is blijvend te raadplegen. Wilt u een indruk krijgen van deze prachtige verluchte boeken, klik hier.
De wijsheid is schoner dan de zon, en boven de gehele ordening van de sterren met het licht vergeleken, wordt zij de eerste bevonden. |
Geert Grote, Getijden van de Eeuwige Wijsheid |
Maria Magdalena
|
|
Deze woorden zijn een citaat uit het middeleeuwse getijdenboek, het boek dat in de 15e eeuw zo populair kon worden omdat het door Geert Grote († 1384) in het Nederlands was vertaald. De hierin opgenomen getijden van de eeuwige wijsheid getuigen niet alleen van een innige dialoog maar ook van een praktische mystiek waarin de ziel en de Christus dichter tot elkaar komen.
Het fenomeen getijdenboeken wordt in deze presentatie geplaatst binnen de Moderne Devotie, de spirituele beweging die de cultuur van de late Middeleeuwen zo diepgaand beïnvloed heeft. Het getijdenboek moest de mens helpen tot zichzelf terug te keren om dichter, dieper bij God te komen. Geert Grotes vertaling van de teksten stelde leken in staat zich aan te sluiten bij het geordende koorgebed zoals dat dagelijks door religieuzen werd verricht. Het bood voor het eerst de mogelijkheid in de moedertaal (mee) te bidden. Persoonlijke beleving bij het streven naar eenwording met God – met een boekje in een hoekje – vereiste een teruggetrokken lezen. De hernieuwde devotie veronderstelde een sterke participatie, uitgedrukt in bewoordingen als: siet nu, aenbedet en volghet hem na…. De drang tot het meebeleven en meelijden deed tevens een stroom aan afbeeldingen over het leven en lijden van Jezus verschijnen. Beelden emotioneren directer dan woorden en kunnen tot overdenken aanzetten. De verfijnde miniaturen en randversieringen laten niet alleen zien hoe de middeleeuwer zijn betrokkenheid bij de devotionele inhoud wist te combineren met een prachtig uiterlijk. Zij bieden ook een rijkgeschakeerd beeld van de artistieke prestaties van de vijftiende-eeuwse kunstenaars uit ons land.
De Bibliotheca Philosophica Hermetica exposeerde tot 23 april 2010 de getijdenboeken die vijf jaar geleden door de Nederlandse overheid zijn aangekocht en vervolgens in langdurig bruikleen aan de BPH zijn overgedragen. Van eenvoudige handboekjes tot kleine schatten worden alle handschriften ook in kleur gepresenteerd in een mooi vormgegeven publicatie. Het rijk geïllustreerde boek Sleutel tot Licht van Helen Wüstefeld en Anne Korteweg is in de bibliotheek en de boekhandel verkrijgbaar. (lees meer)
Middeleeuwse handschriften zijn boeken die tot in de kleinste details blijven fascineren, maar die men pas ten volle kan waarderen als men ze ook daadwerkelijk kan zien. Zie voor een uitgebreide webpresentatie: (lees meer).
Dat boeck en hoert uwe niet toe, mer ghi hoert den boecke toe (Geert Grote)
 |
| Getijden van de Eeuwige Wijsheid |
|
