De woorden grepen vuur

V.l.n.r. Antoine Bodar, Esther Oosterwijk-Ritman, Jacob Gelt Dekker en Sergei Ovsiannikov. FOTO MARC DRIESSEN

De storm blies de bladeren over de weg, en wie op de fiets wind tegen had, kwam nauwelijks de brug op. Boven de Westerkerk denderde een vliegtuig voorbij, zo laag dat het leek alsof het op de Rozengracht zou landen. De herrie was oorverdovend.

Ik viuchtte de Bloemstraat in en belde aan op nummer 15. De deur zwaaide open en toen ik eenmaal binnen was, werd ik overvallen door een ontzagwekkende stilte. Heel gek was dat niet, want ik bevond mij in een bibliotheek, de Bibliotheca Philosophica Hermetica, het levenswerk van de gepensioneerde zakenman Joost Ritman.

Meer dan 23.000 middeleeuwse manuscripten, incunabelen en boeken liggen hier opgeslagen, een onuitputtelijke informatiebron over de hermetische filosofie, de mystiek en de alchemie. Een staalkaart van tweeduizend jaar westerse spiritualiteit.

Nu was ik niet zomaar hier, maar ter gelegenheid van de presentatie van Pot met goud, een filosofische roman van Jacob Gelt Dekker, nog zo'n ondernemer met een groot denkraam en een hang naar het mystieke.

Maakte Ritman fortuin met de verkoop van wegwerpservies voor de luchtvaart, Gelt Dekker (Oterleek, 1948) verdiende zijn miljoenen als oprichter van de fitnessketen Splash, One Hour Super Photo en Budget Rent a Car. Quote schatte zijn vermogen dit jaar op 210 miljoen euro.

Met dat geld doet hij allerlei goede dingen op Curaçao - hij financiert onder meer een museum, een nierdialysekliniek en een centrum voor drugsverslaafden. En nu heeft hij dus een boek geschreven, een roman waarin hij op zoek gaat naar de oplossing van het grote wereldraadsel.
Om in de stemming te komen, werden we rondgeleid, door het heiligdom van Ritman. We werden ingewijd in de intieme wereld van de moderne devotie. Geert Groote kwam voorbij, en Hermes Trismegistus, Paracelsus, De Medici en Copernicus: de hele flikkerse boel.

Ondertussen was Gelt Dekker binnengekomen, met priester Antoine Bodar en diens Russisch orthodoxe collega Sergei Ovsiannikov. In stille aanbidding bekeken ze de middeleeuwse getijdenboeken, maar nu was het hoog tijd voor de presentatie en daarvoor moesten we naar Hotel Pulitzer.

Daar troffen we een deftig gezelschap, met verlichte geesten als Gerard Spong, een oude vriend van Gelt Dekker, diens confrère Oscar Hammerstein, scenarioschrijver Chiem van Houweninge en couturier Frans Molenaar.

De presentatie zelf was kort, maar krachtig. Gelt Dekker overhandigde het eerste exemplaar aan de vertegenwoordigers van vier geestelijke stromingen: rabbijn Awraham Soetendorp, de voormalige consul-generaal Adam Vamvakas namens de Grieks-orthodoxe kerk, Bodar en Ovsiannikov. "De woorden grepen vuur!" riep Soetendorp. Proost!

In een hoekje van de zaal bladerde ik het met kleine foto's verluchtigde boek door. 'Predestinatie van Augustus tot Luther leidt tot islamitisch fatalisme en Osama bin Laden in Afghanistan,' las ik op de achterflap. Ik kwam de namen tegen van Thomas van Aquino, John Lennon, Martin Luther King, Spinoza, Kaïn en Abel, Ezra Pound, Pier Paolo Pasolini, Uriel Acosta, Huygens, Ismaëliet Hassan Sabbah, Liza Minelli, Athanasius de Grote en Philo van Alexandrië - en toen was ik nog maar op de helft.

Het duizelde me. Dit was geen boek om op een achternamiddag te verorberen. Ik hurkte naast Jacob en vroeg hem waar zijn roman over ging. "Het is een wegwijzer," antwoordde hij. "Een gids naar het goud aan het einde van de regenboog, en dat goud ben jezelf. Dat is de enige plek waar het verborgen zit."

"Bestaat er zoiets als de vrije wil?" fluisterde ik. Hij keek me doordringend aan en zei: "Binnen de beperkingen van het dna wel."
Ik wist genoeg. Zoekt, en gij zult vinden.


© Het Parool, 19 november 2009